تماس شبانه روزی
02133111118
موبایل - 24/7
09126236966
مقدمه
ایمنی در محیطهای صنعتی خط قرمز است. برق صنعتی با ولتاژها و جریانهای بالا، خطراتی از جمله برقگرفتگی، آتشسوزی و انفجار را به همراه دارد. هر سال حوادث بسیاری در کارخانهها رخ میدهد که میتوان با رعایت اصول ایمنی از آنها جلوگیری کرد. افزایش ایمنی نیازمند ترکیبی از تجهیزات درست، آموزش پرسنل و اجرای استانداردها است. در این مقاله راهکارهای موثر برای افزایش ایمنی در سیستمهای برق صنعتی را بررسی میکنیم.
اولین و مهمترین لایه حفاظت، سیستم زمین (Earthing) است. سیستم ارتینگ باید کمترین مقاومت ممکن را داشته باشد تا در صورت اتصال فاز به بدنه، جریان خطرناک به زمین هدایت شود و کلید حفاظتی سریعا قطع کند. بررسی دورهای مقاومت زمین با میگر زمین و اتصال تمام بدنههای فلزی (تابلو، موتور، کانال کابل) به شینه ارت، ضروری است. یک ارتینگ ضعیف، تمام سیستمهای حفاظتی دیگر را بیفایده میکند.
برای حفاظت جان انسانها در برابر نشتی جریان، استفاده از کلیدهای محفظهای یا همان کلیدهای نشتی جریان (RCCB) الزامی است. این کلیدها در کسری از ثانیه، اگر جریان نشتی (مثلاً تماس شخص با فاز) را تشخیص دهند، مدار را قطع میکنند. در محیطهای مرطوب یا جایی که پرسنل با تجهیزات در تماس مستقیم هستند، این کلیدها نجاتبخش هستند. همچنین در تابلوهای اصلی، استفاده از رلههای دیفرانسیل برای تشخیص زودهنگام اتصال زمین در سیمپیچ موتور بسیار حیاتی است.
یکی از بزرگترین خطرات، تماس ناخواسته با تجهیزات در حال تعمیر است. هنگام سرویس یا تعمیر یک موتور یا کلید، باید حتماً از قفلهای ایمنی استفاده شود تا کسی نتواند دستگاه را روشن کند. این سیستم “Lockout/Tagout” یک استاندارد جهانی است. همچنین، استفاده از کلیدهای ایزولاتور با قدرت قطع واضح (Isolators) که بار را به صورت فیزیکی جدا میکند، برای ایمنی تکنسینها ضروری است.
قوس الکتریکی یک پدیده انفجاری است که هنگام باز شدن کلید در بارهای بالا رخ میدهد و میتواند موج انفجار گرم، فلز مذاب و نور شدید تولید کند. استفاده از کلیدهای اتوماتیک با قابلیت قطع قوس (Arc Fault)، لباس ایمنی مقاوم در برابر قوس برای برقکاران، و طراحی تابلوهای برق با درجه حفاظت بالا (IP)، تاثیرات این خطر را کاهش میدهد. علامتگذاری خطرات قوس الکتریکی روی درب تابلوها الزامی است.
تجهیزات به تنهایی کافی نیستند. پرسنل باید دورههای ایمنی برق را بگذرانند. آنها باید بدانند چگونه با میگر کار کنند، چرا نباید تجهیزات را با برق باز کنند و خطرات هارمونیک و ولتاژهای بالا چیست. ایجاد فرهنگ ایمنی در کارخانه باعث میشود که کارکنان احتیاط را جدی بگیرند و نکات ایمنی را رعایت کنند.
ایمنی در برق صنعتی یک فرآیند مداوم است. با ترکیب سیستمهای حفاظتی الکتریکی قوی، ارتینگ صحیح، رویههای کاری ایمن و آموزش مستمر، میتوان خطرات را به حداقل رساند. ایمنی سرمایهگذاری است که بازگشتش، حفظ جان و سلامت نیروی انسانی است.
