تماس شبانه روزی
02133111118
موبایل - 24/7
09126236966
مقدمه
انتخاب یک کنتاکتور صنعتی مناسب تخصصی است که نباید با حدس و گمان انجام شود. بسیاری از توقفهای تولید و خرابیهای موتور ناشی از انتخاب نادرست کنتاکتور است. متاسفانه بسیاری از خریداران تنها به قیمت و برند نگاه میکنند و پارامترهای فنی حیاتی را نادیده میگیرند. در این مقاله پنج خطای رایجی که مهندسان و تاسیساتچیها هنگام انتخاب کنتاکتور مرتکب میشوند را بررسی میکنیم تا شما از این اشتباهات دوری کنید.
یکی از بزرگترین اشتباهات، عدم تطبیق نوع کنتاکتور با نوع بار است. کنتاکتورهای AC و DC ساختار متفاوتی دارند. اگر از کنتاکتور AC برای بار DC استفاده کنید، قوس الکتریکی به درستی خاموش نمیشود و کنتاکتور خراب میشود. همیشه باید چک کنید که آیا کنتاکتور برای موتورهای DC (که جرقه زیاد تولید میکنند) رتبهبندی شده است یا خیر. همچنین برخی بارها مانند “لامپهای متال هالید” یا “ترانسفورماتورهای کوچک” جریان هجومی بالایی دارند که باید کنتاکتور موتوری (Utilization Category) مناسب برای آنها انتخاب شود.
برای صرفهجویی، برخی افراد کنتاکتوری با آمپر کمتر از جریان نامی موتور انتخاب میکنند. این کار باعث میشود که کنتاکتور دائماً در حداکثر توان خود کار کند و گرم شود. گرمای بیش از حد باعث نرم شدن فنرها و کاهش فشار اتصال میشود. این موضوع مستقیماً منجر به افزایش دمای تلاماس (Contact Resistance) و در نهایت ذوب شدن پلاتینها و چسبیدن کنتاکتور میشود. همیشه یک ضریب اطمینان (مثلاً ۱.۲ برابر) برای جریان نامی موتور در نظر بگیرید.
استانداردهای IEC ردههای مختلفی مانند AC-1 (بار مقاومتی)، AC-3 (موتور قفس سنجابی) و AC-4 (رانگ استارتینگ) را تعریف کردهاند. اگر برای موتوری که دائماً استارت و استاپ میشود (AC-4)، از کنتاکتوری با رده AC-3 استفاده کنید، عمر مفید کنتاکتور به شدت کاهش مییابد. همیشه باید نوع عملکرد موتور (دائم کار، پرتابل یا جکینگ) را بررسی کنید.
محیط نصب نقش مهمی در عملکرد کنتاکتور دارد. اگر تابلو برق در محیطی با گرد و غبار زیاد، رطوبت بالا یا مواد شیمیایی قرار دارد، کنتاکتورهای معمولی سریع خراب میشوند. در چنین شرایطی باید از کنتاکتورهای با درجه حفاظت IP بالاتر یا کاورهای محافظ استفاده کنید. همچنین دمای محیط تابلو برق را در نظر بگیرید؛ اگر دما بالاتر از ۵۰ درجه سانتیگراد باشد، توان کنتاکتور کاهش مییابد (Derating).
بسیاری از کنتاکتورها نیاز به تماسهای کمکی (Auxiliary Contacts) برای سیگنالدهی به PLC یا رلههای حفاظتی دارند. اشتباه رایج این است که کنتاکتوری خریداری میشود که تماس کمکی ندارد یا تعداد آن کم است. افزودن تماس کمکی به صورت جداگانه ممکن است همیشه مکانیکی یا فضا را در تابلو پر کند. بهتر است هنگام خرید، مدل کنتاکتوری را انتخاب کنید که از قبل دارای تعداد کافی تماس نرمال باز (NO) و نرمال بسته (NC) باشد.
انتخاب کنتاکتور صنعتی نیاز به بررسی دقیق دیتاشیت (Data Sheet) و شرایط واقعی پروژه دارد. با پرهیز از این پنج خطای رایج، میتوانید از خرابیهای زودرس، توقف خط تولید و خطرات ایمنی جلوگیری کنید. همیشه به یاد داشته باشید که یک کنتاکتور درست انتخاب شده، هزینههای تعمیرات و جایگزینی را در آینده به شدت کاهش میدهد.
